Instrumentarium vangnetbepaling gespecialiseerd onderwijs

Samenwerkingsverbanden passend onderwijs dienen sinds 2023 in hun ondersteuningsplan te vermelden op welke wijze scholen voor gespecialiseerd onderwijs tegemoet worden gekomen wanneer er een meer dan gemiddelde toename is van het aantal leerlingen na de teldatum 1 februari (artikel 18a lid 8g van de WPO, artikel 2.47 lid 9g van de WVO 2020).

In 2022 is op initiatief van het Steunpunt Passend Onderwijs een handreiking opgesteld die een suggestie doet voor de invulling van deze wettelijke “vangnet” bepaling. De handreiking wordt zo nodig ieder jaar geactualiseerd. Bij de handreiking hoort een rekentool die de in de handreiking voorgestelde stappen doorrekent op basis van data die van DUO zijn ontvangen.

Veel samenwerkingsverbanden hebben de modeltekst uit de handreiking opgenomen in hun ondersteuningsplan. Andere hebben voor een eigen regeling gekozen.

Rekentool via DUO

De rekentool wordt ieder najaar gepubliceerd. Er is een versie voor de samenwerkingsverbanden en een versie voor de scholen voor gespecialiseerd onderwijs. De leerlingenstromen van het afgelopen schooljaar zijn erin verwerkt. Met de rekentool kunnen scholen voor gespecialiseerd onderwijs vaststellen of zij een factuur mogen sturen aan samenwerkingsverbanden voor meer dan gemiddelde groei tussen 1 februari en 1 juni. De factuur betreft het daaropvolgende kalenderjaar en wordt in het eerste kwartaal van dat jaar aan de samenwerkingsverbanden verzonden. De samenwerkingsverbanden kunnen aan de hand van de tool de juistheid van de ontvangen factuur vaststellen.

De rekentool is om privacy redenen niet beschikbaar via deze website maar na inloggen op Mijn DUO (Bekostigingsgegevens – Controleren bekostiging – Kies organisatie – Toename leerlingen na teldatum).

Aandachtspunten n.a.v. veel gestelde vragen

• Er zijn twee rekentools: een versie voor het samenwerkingsverband en een versie voor de gespecialiseerd onderwijsschool. Beide zijn gebaseerd op dezelfde gegevens van DUO.
• Deze gegevens zijn afkomstig uit het Register Onderwijs Deelnemers (ROD) waarmee schoolorganisaties gegevens uitwisselen. Indirect zijn de gegevens dus afkomstig van de schoolorganisaties zelf.
• De vangnetbepaling gebruikt drie peildata: 1 september, 1 februari en 1 juni. De gegevens worden altijd 4 weken na deze data uit ROD opgehaald. Dit is de prikdatum. Wanneer mutatie (de uitschrijving, inschrijving en/of de koppeling van een toelaatbaarheidsverklaring) na de prikdatum wordt ingevoerd en uitgewisseld, dan telt deze niet mee in de rekentool. Het is dus belangrijk dat de leerlingadministratie het gehele jaar up-to-date is.
• Bij de vaststelling of er sprake is van meer dan gemiddelde toename na 1 februari, tellen residentiële leerlingen niet mee.¹ Dit is conform artikel 18a lid 8g van de WPO en artikel 2.47 lid 9g van de WVO 2020.
• Bij de vaststelling of er voor de meer dan gemiddelde toename mag worden gefactureerd, wordt alleen gekeken naar nieuwe toelaatbaarheidsverklaringen (tlv’s). Wanneer een leerling vanuit het sbo naar het so gaat, is er geen sprake van een nieuwe tlv in termen van de vangnetbepaling.
• De helpdesk van het Steunpunt Passend Onderwijs kan algemene vragen over de handreiking en de werking van de tool beantwoorden, maar kan geen vragen beantwoorden over leerlingenaantallen. Deze vragen kunnen gesteld worden aan DUO. We vragen schoolorganisaties en samenwerkingsverbanden vanuit AVG- overwegingen geen leerlinggegevens met de helpdesk te delen.

¹ In een eerdere versie van de handreiking stond per abuis dat residentiële leerlingen wel meetelden. Dit is rechtgezet in de versie van mei 2026.