De onderwijsondersteuning moet passen bij de behoefte van de leerling, ouders en school. Het is daarom belangrijk om samen met school en ouders de behoeften van elk van deze leerlingen helder in kaart te brengen om zo de benodigde onderwijsondersteuning goed te regelen. Soms ben je echter nog dermate onbekend met de onderliggende (medische) problematiek of is de situatie zo complex dat je specifieke informatie, expertise of ondersteuning nodig hebt bij het vormgeven van een passend onderwijsaanbod. Hieronder vind je op alfabetische volgorde een aantal partijen die je op zo’n moment kosteloos kunt inschakelen.
Het onderstaande overzicht is niet uitputtend. Ken je een instantie die in jouw ogen een plek verdiend op deze lijst en voldoet aan de bovenstaande beschrijving? Mail je suggestie dan door via de helpdesk van het Steunpunt Passend Onderwijs o.v.v. ‘suggestie Maatwerk’.
Centrum voor consultatie en expertise (CCE)
Soms is er sprake van ernstige gedragsproblematiek vaak in combinatie met blijvende stoornissen en beperkingen, waarmee professionals zich geen raad (meer) weten. Onderwijs- en zorgprofessionals kunnen in dit soort situaties een beroep doen op het CCE om inhoudelijk mee te denken over ernstig probleemgedrag op school en op zoek te gaan naar nieuw perspectief. Ook ouders of verzorgers die zien dat de situatie van hun kind dreigt vast te lopen, kunnen – samen met professionals uit het zorg/onderwijsnetwerk – een consultatie bij CCE aanvragen. In de folder advies bij probleemgedrag en de praatplaat jeugdhulp en onderwijs lees je meer over de werkwijze van het CCE in onderwijssituaties en hoe je hen kunt inschakelen.
Jeugd- of schoolarts
Een Jeugdarts (of soms ook een jeugdverpleegkundige) kan een onafhankelijke analyse maken van de relatie tussen zaken op school, de sociale omgeving en de medische situatie. De jeugdarts kan een (inter)mediërende rol spelen op het moment dat daar behoefte aan is vanuit leerling, ouder of school. Zo kan een jeugdarts de intermediair zijn tussen de behandelend medisch specialist en school. Zij kunnen de geboden zorg op school in kaart brengen en inschatten of dat voldoende is. Tenslotte kunnen zij vanuit hun medische expertise over belastbaarheid, een aangepast lesrooster of de inzet van aanpassingen voorstellen voor de leerling, of bij een handelingsprotocol ondersteuning bieden op school en zo nodig rechtstreeks verwijzen naar passende hulpverlening.
Gedragswerk
Gedragswerk richt zich op het verbeteren van samenwerking tussen partijen om thuiszitten terug te dringen of in tijd stevig te beperken. Gedragswerk brengt beweging in situaties, waarin het vastzit en waarin kinderen/jongeren zich niet verder kunnen ontwikkelen. Vast, bij mensen (jongeren, ouders), maar vooral ook in de context waarin deze mensen zich bevinden (het systeem, systeempartijen). Gedragswerk brengt casuïstiek in beweging, vaak in de rol van vrije actor, vrijdenker, ombuiger of facilitator. Via deze link kun je contact opnemen met Gedragswerk.
Leerplichtambtenaar
Leerplichtambtenaren maken ze zich sterk voor het recht op onderwijs en ontwikkeling. Zij zijn belast met het toezicht op naleving van de Leerplichtwet en zijn steeds vaker (gespreks)partner in het (zorg)netwerk dat preventief samenwerkt om schoolverzuim en voortijdig schoolverlaten te voorkomen. Zo dragen zij bij aan de schoolaanwezigheid van kinderen en jongeren. De leerplichtambtenaren die buitengewoon opsporingsambtenaar (BOA) zijn, zijn bevoegd proces-verbaal op te maken bij overtreding van de Leerplichtwet.
Onderwijsconsulenten
Onderwijsconsulenten zijn er om oplossingen te creëren die andere belangen overstijgen, uitgaande van het belang van het kind en in verbinding met ouders en professionals. Zij bieden ouders, scholen en samenwerkingsverbanden begeleiding, bemiddeling en advies wanneer ouders, school en samenwerkingsverband er niet in slagen voor de leerling een geschikte oplossing te vinden. Lees meer over wat de onderwijsconsulenten voor jou kunnen betekenen op www.onderwijsconsulenten.nl
Onderwijsondersteuning Zieke leerlingen (OZL)
Een school met een ernstig of chronisch zieke leerling kan onderwijsondersteuning ontvangen van een consulent onderwijsondersteuning zieke leerlingen (OZL). In dit filmpje wordt een beeld gegeven van de ondersteuning die door een consulent geboden kan worden. Een consulent OZL staat de school kosteloos bij door voor de zieke leerling, thuis of in het ziekenhuis onderwijs op maat te organiseren en biedt ook begeleiding op sociaal emotioneel gebied. De consulent en de school stellen samen een op maat gemaakt (les)programma op. Via de consulent kan ook een ‘Klasgenoot’ (KlasseContact) worden aangevraagd. Dit is een ICT-set waarmee een leerling vanuit huis of vanuit het ziekenhuis de lessen in zijn eigen klas kan volgen en in contact kan blijven met zijn medeleerlingen. Op www.ziezon.nl kun je meer informatie vinden voor scholen, ouders en leerlingen over wat te doen bij zieke leerlingen in het onderwijs, over Onderwijsondersteuning Zieke Leerlingen (OZL) en het Netwerk Ziezon.
Samenwerkingsverband passend onderwijs
Iedere school is onderdeel van een samenwerkingsverband passend onderwijs. Op www.samenwerkingsverbandenopdekaart.nl kun je zien bij welk samenwerkingsverband een school behoort. Hier kun je ook zien hoe dit samenwerkingsverband is georganiseerd. Dat is in iedere regio anders. Medewerkers van het samenwerkingsverband kunnen scholen en ouders adviseren over maatwerkoplossingen in hun regio en meedenken over hoe deze te realiseren zijn op de school. Het betrekken van het samenwerkingsverband loopt vaak via de intern begeleider of zorgcoördinator van de school.
Stichting Zorgeloos naar School
Stichting Zorgeloos naar School zet zich in voor leerlingen en studenten met een chronische aandoening in het regulier primair en voortgezet onderwijs en het mbo. Bij voorkeur preventief, nog voordat er problemen op school ontstaan. Zij hebben verscheidene gidsen en een routekaart afstandsonderwijs ontwikkeld die de leerling, ouder en school concrete informatie en handvatten bieden om het goede gesprek op gang te brengen en samen naar een maatwerkoplossing toe te werken. Alle materialen zijn op www.zorgeloosnaarschool.nl gratis te bestellen of te downloaden. De stichting werkt daarnaast met ambassadeurs, die als ervaringsdeskundige en/of professional met je mee kunnen denken en advies op maat kunnen geven.