Terugblik werkbezoek inclusie | Dieze College & Bossche Vakschool

Vso en vo werken samen

Op donderdag 21 mei brachten ruim 25 onderwijsprofessionals een inspirerend bezoek aan het Dieze College en de Bossche Vakschool in Den Bosch. In het prachtige, gedeelde schoolgebouw werden we gastvrij ontvangen, inclusief een échte Bossche bol.

Tonnie Snellen (Dieze College) en Marelle Pronk (Bossche Vakschool) trapten de ochtend af met een presentatie over de gezamenlijke geschiedenis, de nieuwbouw en de gedeelde visie: samen bouwen aan inclusief onderwijs. De leerling staat centraal, maar het gaat altijd om samen: samen met alle leerlingen, ouders en collega’s van de scholen en de partners uit de omgeving.

De scholen werken samen om leerlingen – ongeacht hun startpunt – leervaardigheden te laten ontwikkelen die nodig zijn voor een vervolg in het mbo. Dat gebeurt vanuit de ruimte voor verschillende onderwijsroutes en mogelijkheden om het voortgezet onderwijs af te sluiten.

Leerlingen van het Dieze College kunnen deelnemen aan een symbiosetraject met de Bossche Vakschool, maar ook het vmbo basis, kader of TL staatsexamens doen.
De Bossche Vakschool heeft ook te maken met veel zij-instromers, wat weer iets anders vraagt van zowel het onderwijsaanbod als de begeleiding. Ook is er een maatwerkklas waar leerlingen tijdelijk extra ondersteuning krijgen, met als doel om weer terug te keren naar hun eigen klas.

Voor leerlingen voor wie een vmbo (staats)examen niet haalbaar is, wordt in samenwerking met het Koning Willem I College aan het einde van hun schoolloopbaan een entree-examen afgenomen. Deze leerlingen behalen een waardevol mbo-diploma, waarbij de nadruk ligt op succes en trots in plaats van een faalervaring.
Trots is dan ook een belangrijk thema binnen beide scholen. Trots op de leerlingen, hun ontwikkeling en hun diploma. Én op de belangrijke rol van mbo’ers in de maatschappij. Maar ook trots bij de professionals: trots op wat je bereikt en wat je heb bereikt met de leerlingen.

 

Symbiose

Leerlingen van het Dieze College kunnen vanaf klas 3 deelnemen aan het symbiosetraject. In de onderbouw maken zij al kennis met alle praktijkprofielen, zodat zij kunnen ontdekken welk profiel het beste bij hen past en waarin zij, wanneer mogelijk, willen instromen bij de Bossche Vakschool.

Aan het begin van klas 3 volgen de leerlingen van het Dieze College de praktijkvakken al in een reguliere klas. Omdat het PTA voor alle vakken gelijk loopt, kunnen zij vanaf december ook instromen bij de theoretische vakken. Gedurende het jaar vinden er vier gespreksmomenten plaats, waarbij per leerling wordt gekeken naar de benodigde vaardigheden voor een succesvolle deelname aan een reguliere klas 4. Wat lukt al goed en waar is nog aandacht en ontwikkeling nodig?

Tot en met klas 3 blijven leerlingen ingeschreven bij het Dieze College. Wanneer het traject succesvol verloopt, worden zij vervolgens overgeschreven naar de Bossche Vakschool. Als die overstap (nog) niet mogelijk is, blijven leerlingen op het Dieze College en ronden zij hun schoolloopbaan veelal af met een staatsexamen.

 

Samenwerken

Leerlingen van beide scholen ontmoeten elkaar tijdens pauzes en gezamenlijke activiteiten.
Ook op het niveau van onderwijsprofessionals wordt er samengewerkt, al zien beide teams hierin nog volop ontwikkelkansen. Zo worden de collega’s van het Dieze College gevraagd om mee te denken met leerling vragen binnen de Bossche Vakschool, terwijl docenten van het Dieze College juist vakinhoudelijke expertise halen bij hun collega’s van de Bossche Vakschool. De pedagogisch conciërge – zichtbaar trots in een polo met beide logo’s – benadrukte dat hij er is voor álle leerlingen binnen het gebouw.

In de aanloop naar deze samenwerking is er bewust geïnvesteerd in de teams van beide scholen. Er was ruimte voor het delen van zorgen, vragen, maar ook ambities en dromen. Door hier tijd en aandacht aan te besteden, is een stevige basis gelegd voor de samenwerking zoals die er nu staat.

In de school is een sterke ondersteuningsschil om de leerlingen, met coaches, stagiaires en aandacht voor thema’s als PBS, traumasensitief werken en gedragsanalyse. Mentoren spelen hierin een sleutelrol: zij blijven verantwoordelijk voor de leerling en zijn nauw betrokken bij de gesprekken  en uitvoering. Altijd wordt ook de vraag aan de mentor gesteld  “Wat heb jij nodig?” Daarnaast wordt er gewerkt vanuit de waarden open deur en open blik. Vooroordelen worden bewust losgelaten, zodat de focus ligt op wat past bij de leerling en welke leerstappen hij of zij kan maken. Daarbij wordt steeds de vraag gesteld: wat kan wel, en wat is nodig om dat mogelijk te maken?

 

Meer lezen over de samenwerking kan in het Praktijkvoorbeeld | Leerlingen vso halen regulier vmbo-diploma.

 

Rondleiding

Tijdens de rondleiding zagen we hoe de visie tot leven komt. Het moderne gebouw biedt volop ruimte voor praktijkgericht leren (maar liefst 50% vanaf klas 1), met rijk uitgeruste lokalen voor leerlingen met ‘slimme handen’. Daarnaast zijn er rustige plekken zodat leerlingen zich even terug kunnen trekken en voor ondersteuning en gesprek.

Terug in het lokaal werden de deelnemers getrakteerd op een verzorgde lunch met heerlijke broodjes, suikerbrood en koekjes – allemaal bereid door de leerlingen van het Dieze College en hun docent.Er werd nog volop ruimte gemaakt voor vragen, waar Tonnie en Marelle uitgebreid de aandacht aan gaven. Ook ontstonden er waardevolle gesprekken tussen deelnemers onderling.

 

Reacties van deelnemers

Deelnemers gaven aan het werkbezoek als waardevol te hebben ervaren. Het open en eerlijke verhaal, inclusief de uitdagingen en praktische tips, bood herkenning en inspiratie. Concrete ideeën werden na de lunch mee teruggenomen naar hun eigen praktijk.