Ruimte in Regels | over regelgeving en mogelijkheden
LET OP: Dit overzicht wordt momenteel bijgewerkt (status: 3 november 2026) en is niet up-to-date.
Samenwerking onderwijs en zorg
Voor leerlingen die zowel onderwijs- als zorgondersteuning nodig hebben op een reguliere school, is een goede samenwerking tussen onderwijs en zorg essentieel. Een van de manieren is een Samen naar School-klas.
Introductie
In een Samen naar School-klas (SNS-klas) krijgen kinderen met meervoudige zorg- en ondersteuningsbehoeften onderwijs en zorg in een eigen klas, op een reguliere school in de buurt. In hun eigen klas krijgen ze een ontwikkelingsaanbod op maat, met alle zorg en ondersteuning die ze nodig hebben.
De zorg en ondersteuning in deze klassen wordt in het overgrote deel van de klassen bekostigd op basis van de Wet langdurige zorg (Wlz) of de Jeugdwet, op natura-basis of op de schaal van de groep of via persoonsgebonden budgetten.
Een Samen naar School-klas kan worden gestart door scholen, samenwerkingsverbanden, schoolbesturen, gemeenten of ouders. Zij zien het belang van een inclusieve leeromgeving waarin kinderen met en zonder beperking samen naar school kunnen gaan, leren en spelen. Zo kunnen kinderen met complexe ondersteuningsbehoeften samen met andere kinderen uit de buurt, waaronder eventuele broertjes en zusjes, onderwijs volgen en zich ontwikkelen.
Onderstaande animatie legt helder uit wat een Samen naar School-klas is en welke hulpmiddelen beschikbaar zijn om je op weg te helpen.
Animatie Samen naar School-klassen
Ondersteuning vanuit SPO
Heb je een vraag over de oprichting van een Samen naar School-klas vanuit inschrijving? Of wil je een eenmalig adviesgesprek over wat voor jou een succesvolle route zou kunnen zijn? Stel jouw vraag via dit contactformulier en wij nemen zo spoedig mogelijk contact op.
Andere voorbeelden van samenwerking onderwijs en zorg zijn de brugfunctionaris, ZiO en OZA. Meer informatie over deze mogelijkheden vind je bij Ruimte in Regels.
Wetgeving en kaders
De afgelopen jaren wordt in zowel het onderwijs- als het jeugdbeleid steeds nadrukkelijker gekozen voor de richting van inclusie, waarin alle kinderen – ongeacht hun ondersteuningsbehoefte – samen kunnen opgroeien, leren en ontwikkelen. Deze ambitie komt onder andere duidelijk naar voren in het beleidskader Met elkaar voor alle kinderen en jongeren [1] van het ministerie van OCW en in de Hervormingsagenda Jeugd van het ministerie van VWS[2].
De komende jaren staan schoolbesturen, gemeenten, samenwerkingsverbanden passend onderwijs en zorgaanbieders voor een gezamenlijke opgave: het realiseren van inclusieve leeromgevingen waarin álle kinderen welkom zijn en zich kunnen ontwikkelen. Ook kinderen die nu thuiszitten en kinderen met complexe (meervoudige) ondersteuningsvragen. Dat vraagt in iedere regio om een samenhangend netwerk van integrale voorzieningen. Alleen door onderwijs (regulier en gespecialiseerd onderwijs), jeugdhulp en zorg - evenals de kinderopvang, jeugdgezondheidszorg en het wijknetwerk - beter met elkaar te verbinden kan een inclusieve leeromgeving voor alle kinderen daadwerkelijk vorm krijgen.
[1] Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. (2024). Met elkaar voor alle kinderen en jongeren: Beleidskader werken aan een inclusieve leeromgeving. Rijksoverheid.
[2] Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. (2023, 20 juni). Hervormingsagenda Jeugd 2023 - 2028. Rijksoverheid.
Verdragen en wetgeving die aansporen tot Samen naar School Internationale verdragen roepen ons op en/of verplicht ons tot uiterste inspanning om alle kinderen met een beperking (of extra ondersteuningsbehoefte) de kans te geven op volwaardige wijze mee te kunnen doen in de samenleving. Belangrijke verdragen die hiervoor de basis legden zijn:
- Verdrag inzake de Rechten van het Kind (ook wel kinderrechtenverdrag genoemd) (Verenigde Naties, 1989);
- The Salamanca Statement: Framework for Action on Special Needs Education (UNESCO, 1994);
- Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap (Verenigde Naties, New York, 2006);
- Wet gelijke behandeling op grond van handicap en chronische ziekte (sinds 2009 ook van toepassing op het onderwijs);
- Wet Passend Onderwijs (2014) – met een wettelijke rol voor samenwerkingsverbanden voor de inrichting van ‘een regionaal dekkend netwerk’.
SNS-klassen en inclusief onderwijs
Samen naar School-klassen laten zien hoe de verbinding tussen regulier onderwijs, gespecialiseerd onderwijs, zorg en jeugdhulp in de praktijk vorm en betekenis krijgt. Binnen de context van een reguliere po- of vo-school worden onderwijs, zorg en jeugdhulp zo samengebracht dat meer kinderen samen met leeftijdsgenoten kunnen leren en opgroeien. Hierdoor kunnen ook kinderen met meervoudige zorg- en ondersteuningsbehoeften dicht bij huis en in een groep onderwijs volgen, ondersteund door zorg op maat. Zo vormen deze klassen een concreet voorbeeld dat bijdraagt aan de beweging naar inclusief onderwijs.
